Rasa kota

Kot savannah

Kot savannah to hybryda serwala, afrykańskiego dzikiego kota, z kotem domowym: wysoki, długonogi, z wielkimi uszami i cętkowanym futrem. Pokolenia F1–F2 bywają ogromne i mają w sobie dużo dzikiej natury, późniejsze są mniejsze i spokojniejsze. W Polsce wczesne pokolenia podlegają przepisom o ochronie gatunków.

Uznawana przez: WCF, TICA

Waga: 3,5–9,1 kg
Długość życia: 12–20 lat
Pochodzenie: Stany Zjednoczone

Ile karmy dla tej rasy?Porównaj z inną rasą

Fot. Jason Douglas, Public domain, Wikimedia Commons

Charakter

Savannah jest bardzo inteligentny, ruchliwy i ciekawski, a jego charakter mocno zależy od pokolenia. Koty F4–F5 często opisuje się jako „psie”: chodzą za opiekunem z pokoju do pokoju, uczą się aportowania i spacerów w szelkach, wiele z nich lubi wodę. Wczesne pokolenia zachowują więcej cech serwala – są terytorialne, mają bardzo silny instynkt łowiecki, a kocury mogą znaczyć teren moczem i bywać agresywne. Problemy z korzystaniem z kuwety to jeden z najczęstszych powodów, dla których savannahy trafiają do schronisk. Purina ocenia rasę nisko pod względem zgodności z rodziną i innymi zwierzętami, a PetMD radzi rodzinom z małymi dziećmi wybierać pokolenie F3 lub późniejsze. Savannah domaga się uwagi głośno i stanowczo. Małe zwierzęta domowe – gryzonie, ptaki – są dla niego zdobyczą.

Energia: spokojnybardzo energiczny
Przywiązanie: niezależnyprzylepa
Z dziećmi: raczej nieświetnie
Z innymi zwierzętami: trudnoświetnie
Podatność na szkolenie: upartychętnie się uczy
Dla początkujących: dla doświadczonychtak
Wobec obcych: nieufnyotwarty
Zabawowość: statecznywieczne dziecko
Linienie: minimalneobfite
Pielęgnacja: łatwawymagająca
Zostawanie samemu: źle znosidobrze znosi
Do mieszkania: potrzebuje domu z ogrodemświetnie w bloku
Gadatliwość: cichygaduła
Tylko w domu: potrzebuje wybieguświetnie

Oceny 1–5 to porównanie z innymi rasami tego samego gatunku, oparte na źródłach podanych na dole strony. Każde zwierzę jest inne. Jak oceniamy cechy

Dla kogo jest kot savannah?

Savannah z późnego pokolenia (F4–F5) może pasować do doświadczonych opiekunów kotów, którzy mają dom z dużą wolierą, dużo czasu na zabawę i trening i nie trzymają gryzoni ani ptaków. Nie nadaje się do małego mieszkania, dla osób szukających pierwszego kota ani do rodzin z małymi dziećmi. Wczesnych pokoleń F1–F2 nie warto rozważać jako kota domowego – to w praktyce na pół dzikie zwierzęta, objęte dodatkowymi przepisami.

Zalety

bardzo inteligentny i łatwo się uczy
efektowny wygląd
chętnie chodzi w szelkach i aportuje
łatwa pielęgnacja futra

Wyzwania

ogromne potrzeby ruchowe i przestrzenne
wczesne pokolenia objęte przepisami CITES i rejestracją
silny instynkt łowiecki i terytorialność
częste problemy z kuwetą i znaczeniem terenu

Wygląd i wymiary

Wymiary i wygląd: Kot savannah
Waga	kocury 5–9,1 kg, kotki 3,5–8,2 kg
Długość życia	12–20 lat
Sierść	krótka
Umaszczenie	brązowy cętkowany, srebrny cętkowany, czarny, czarny dymny
Kraj pochodzenia	Stany Zjednoczone
Uznanie	Uznawana przez: WCF, TICA. Hybryda serwala (Leptailurus serval) z kotem domowym. TICA przyznała status mistrzowski w 2012 r. (pokolenia od F4). W UE pokolenia F1–F4 są traktowane jak okazy gatunku z załącznika B rozporządzenia 338/97.
Inne nazwy	savannah, savannah cat, sawanna, kot sawanna, serwal domowy

Pielęgnacja i ruch

1/5wymagania pielęgnacyjne

2/5linienie

Krótkie futro wystarczy przeczesać raz w tygodniu. Prawdziwe wyzwanie to ruch i przestrzeń. Savannah potrzebuje wysokich drapaków, półek, codziennych, długich sesji zabawy w polowanie, zabawek logicznych i najlepiej dużej, zabezpieczonej woliery. Można go nauczyć chodzenia w szelkach, ale nie powinien wychodzić luzem – stanowi zagrożenie dla dzikich zwierząt i cudzych kotów. PetMD zaleca dzielenie jedzenia na co najmniej dwa mniejsze posiłki i używanie mat do lizania lub kul na karmę. International Cat Care ostrzega, że zaspokojenie potrzeb savannaha w warunkach wyłącznie domowych jest bardzo trudne. Przed zakupem kota z pokoleń F1–F4 trzeba sprawdzić dokumenty pochodzenia (CITES lub świadectwo urodzenia w niewoli w UE) i zgłosić zwierzę w starostwie w ciągu 14 dni.

Ile karmy potrzebuje kot savannah?Kalkulator z typową wagą tej rasy: kalorie i gramy dziennie.

Zdrowie i choroby rasy

Savannah jest opisywany jako rasa zasadniczo zdrowa, ale ma kilka znanych problemów. Jest uważany za bardziej podatnego na kardiomiopatię przerostową niż inne rasy, dlatego zaleca się regularne echo serca. U savannahów opisano niedobór kinazy pirogronianowej, wywołujący niedokrwistość, oraz postępujący zanik siatkówki. Na oba schorzenia są testy DNA. Kocury pierwszych pokoleń są bezpłodne. Dodatkowe ryzyko dotyczy samego tworzenia hybryd: duża różnica w długości ciąży serwala i kota domowego sprzyja porodom przedwczesnym i problemom zdrowotnym kociąt, a kotki krzyżowane z dużo większymi samcami serwala narażone są na urazy. Profile rasy podają długość życia 12–20 lat, ale brak na ten temat rzetelnych badań populacyjnych.

kardiomiopatia przerostowa (HCM)Savannah uchodzi za bardziej podatnego na HCM niż inne rasy; zalecane regularne echo serca.
niedobór kinazy pirogronianowej (PK-def)Dziedziczna niedokrwistość opisana w rasie (Grahn i in., 2012); dostępny test DNA.
postępujący zanik siatkówki (PRA)Postać wczesna ujawnia się u 2–3-miesięcznych kociąt, późna w wieku 2–5 lat.
niepłodność kocurówKocury F1 są bezpłodne, a niska płodność utrzymuje się zwykle do pokolenia F5.
powikłania ciąży u kotek domowychRóżnica w długości ciąży serwala i kota sprzyja porodom przedwczesnym i problemom zdrowotnym kociąt.

O jakie badania rodziców zapytać hodowcę

echo serca (USG) w kierunku HCM
test DNA PK-def
test DNA PRA
dokument pochodzenia z oznaczeniem pokolenia (F1–F5)

To informacje ogólne o rasie, nie diagnoza. Jeśli coś cię niepokoi, skontaktuj się z lekarzem weterynarii.

Historia rasy

Pierwszy kot savannah urodził się 7 kwietnia 1986 roku w Stanach Zjednoczonych, w hodowli Judee Frank, z połączenia samca serwala z kotką domową. W kolejnych latach amerykańscy hodowcy zaczęli celowo rozwijać rasę, kojarząc hybrydy z kotami domowymi przez kolejne pokolenia. TICA przyjęła savannaha do rejestracji w 2001 roku, a w maju 2012 roku przyznała mu status mistrzowski – na wystawach mogą startować koty od pokolenia F4. Rasa nie jest uznawana przez FIFe ani CFA. Jej popularność wzbudza kontrowersje: International Cat Care sprzeciwia się tworzeniu ras hybrydowych, wskazując na dobrostan samców serwala trzymanych do rozrodu i trudności z zaspokojeniem potrzeb takich kotów w domu.

Ciekawostki

Kot F1 ma w sobie około 50% genów serwala, a każde kolejne pokolenie coraz mniej.
Kocur savannah z pokolenia F2 zapisał się w Księdze Rekordów Guinnessa jako najwyższy kot świata – 48,4 cm.
W Australii i Nowej Zelandii obowiązuje zakaz sprowadzania savannahów.
W Holandii oraz we Flandrii i Brukseli zakazano posiadania i hodowli pokoleń F1–F4.

Najczęstsze pytania

Czy kot savannah jest legalny w Polsce?

Tak, ale pokolenia F1–F4 prawo UE traktuje jak okazy serwala z załącznika B rozporządzenia 338/97. Kot musi mieć dokumenty legalnego pochodzenia, a posiadacz musi zgłosić go do rejestru prowadzonego przez starostę w ciągu 14 dni. Serwala nie ma na polskiej liście zwierząt niebezpiecznych z 2011 roku. Pokolenia F5 i dalsze to koty domowe. Przed zakupem potwierdź wymagania w starostwie.

Czym różnią się pokolenia F1, F2, F3, F4 i F5?

Oznaczenie mówi, ile pokoleń dzieli kota od serwala. F1 to bezpośredni potomek serwala z około połową jego genów, F2 to wnuk itd. Wczesne pokolenia są największe – F1–F2 ważą często 4,5–11 kg, a niektóre F1 nawet więcej – i mają najwięcej dzikich zachowań. Koty F4–F5 ważą zwykle 3,5–8,2 kg.

Ile waży kot savannah?

Zależy to od pokolenia i wybranych do krzyżówek kotów domowych. Purina podaje 3,5–9 kg, a PetMD 5–9 kg. Koty wczesnych pokoleń bywają znacznie cięższe, a ze względu na długie nogi wszystkie savannahy wydają się większe, niż wskazuje waga.

Czy kot savannah może mieszkać w bloku?

To bardzo zły pomysł. Savannah potrzebuje dużo przestrzeni, wysokich punktów do skakania i najlepiej zabezpieczonej woliery na zewnątrz. W małym mieszkaniu szybko się frustruje, co kończy się niszczeniem, znaczeniem moczem i problemami z kuwetą.

Ile żyje kot savannah?

Typowa długość życia rasy kot savannah to 12–20 lat. Na wynik wpływają geny rodziców, waga, ruch i regularna profilaktyka u weterynarza.