Rasa psa

Jamnik miniaturowy

Jamnik miniaturowy to najpopularniejsza w Polsce odmiana wielkości jamnika – niewielki, długi pies myśliwski z Niemiec, dawniej używany do pracy w norach. Waży zwykle kilka kilogramów, ale ma odwagę, upór i głos dużego psa. Występuje w trzech odmianach szaty: krótkowłosej, szorstkowłosej i długowłosej.

Grupa IV FCI · Jamniki · wzorzec nr 148

Waga: 4,5–5 kg
Wzrost w kłębie: 13–15 cm
Długość życia: 12–16 lat
Pochodzenie: Niemcy

Ile karmy dla tej rasy?Porównaj z inną rasą

Fot. Томасина, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons

Charakter

Miniaturka jamnika jest pełna sprzeczności: czuła przytulanka w domu i nieustraszony tropiciel na spacerze. Bardzo przywiązuje się do opiekunów, lubi spać pod kocem i chodzi za domownikami krok w krok. Jednocześnie ma silną wolę i własne zdanie – jako pies norowiec musiał samodzielnie podejmować decyzje pod ziemią, więc ślepe posłuszeństwo nie leży w jego naturze. Szybko uczy się tego, co mu się opłaca, a ignoruje komendy, które uważa za nudne. Jest czujny i głośny, szczeka na dzwonek, kroki na korytarzu i obcych przy furtce. Wobec gości zwykle szybko mięknie, choć część psów pozostaje zdystansowana. Instynkt łowiecki potrafi być bardzo silny: kot sąsiada, kret w ogródku czy wiewiórka mogą zdominować spacer. Odmiany szaty różnią się nieco charakterem – długowłose bywają łagodniejsze, szorstkowłose bardziej terierowate.

Energia: spokojnybardzo energiczny
Przywiązanie: niezależnyprzylepa
Z dziećmi: raczej nieświetnie
Z innymi zwierzętami: trudnoświetnie
Podatność na szkolenie: upartychętnie się uczy
Dla początkujących: dla doświadczonychtak
Wobec obcych: nieufnyotwarty
Zabawowość: statecznywieczne dziecko
Linienie: minimalneobfite
Pielęgnacja: łatwawymagająca
Zostawanie samemu: źle znosidobrze znosi
Do mieszkania: potrzebuje domu z ogrodemświetnie w bloku
Szczekliwość: cichygłośny
Z innymi psami: trudnoświetnie
Czujność / obrona: niskawysoka
Ślinienie: prawie wcaledużo
Odporność na zimno: marznieświetna
Odporność na upał: źle znosidobrze znosi

Oceny 1–5 to porównanie z innymi rasami tego samego gatunku, oparte na źródłach podanych na dole strony. Każde zwierzę jest inne. Jak oceniamy cechy

Dla kogo jest jamnik miniaturowy?

Jamnik miniaturowy pasuje do osób mieszkających w mieście, seniorów i rodzin ze starszymi dziećmi, które szukają małego, wesołego psa z charakterem. Sprawdzi się u początkującego opiekuna, który zaakceptuje upór i będzie pilnował wagi. Nie wybieraj go, jeśli przeszkadza ci szczekanie, masz w domu gryzonie albo szukasz psa, który wykona każdą komendę za pierwszym razem.

Zalety

mały i łatwy do zabierania ze sobą
bardzo przywiązany do domowników
czujny stróż
długowieczny

Wyzwania

ryzyko chorób kręgosłupa
uparty w szkoleniu
dużo szczeka
silny instynkt łowiecki

Wygląd i wymiary

Wymiary i wygląd: Jamnik miniaturowy
Wzrost w kłębie	samce 13–15 cm, samice 13–15 cm
Waga	samce 4,5–5 kg, samice 4,5–5 kg
Długość życia	12–16 lat
Sierść	krótka
Umaszczenie	rudy, czarny podpalany, brązowy podpalany, marmurkowy (dapple), pręgowany, dzikowaty (u szorstkowłosych)
Kraj pochodzenia	Niemcy
Klasyfikacja	Grupa IV: Jamniki
Inne nazwy	miniaturka jamnika, jamnik mini, Zwergdackel, Miniature Dachshund, taks miniaturowy

Pielęgnacja i ruch

30–60minruchu dziennie

2/5wymagania pielęgnacyjne

2/5linienie

Jamnikowi miniaturowemu wystarczy zwykle 30–60 minut spacerów dziennie, najlepiej z czasem na węszenie, kopanie w piasku i zabawy tropiące. Ze względu na długi kręgosłup i krótkie łapy warto ograniczać skoki z kanapy i łóżka oraz częste wbieganie po schodach – przydadzą się schodki lub podjazd, a szczeniaka najlepiej nosić, podtrzymując zarówno klatkę piersiową, jak i zad. Szelki są dla jamnika wygodniejsze niż obroża. Najważniejsza zasada to szczupła sylwetka: jamnik uwielbia jeść, a każdy dodatkowy kilogram obciąża kręgosłup. Pielęgnacja zależy od odmiany. Krótkowłosy wymaga przetarcia rękawicą, szorstkowłosy trymowania 2–3 razy w roku, długowłosy regularnego czesania, zwłaszcza za uszami i na portkach. Zimą krótkowłose miniaturki marzną i chętnie noszą sweterek. Szkolenie opieraj na nagrodach i cierpliwości.

Ile karmy potrzebuje jamnik miniaturowy?Kalkulator z typową wagą tej rasy: kalorie i gramy dziennie.

Zdrowie i choroby rasy

Miniaturki żyją długo – w brytyjskim badaniu mediana dla jamników miniaturowych wyniosła 14 lat, a AKC podaje dla jamników 12–16 lat. Największym problemem rasy jest choroba krążków międzykręgowych: według brytyjskiej Rady Rasy Jamników może dotknąć około co czwartego psa w ciągu życia. Objawia się bólem pleców, niechęcią do ruchu, a w ciężkich przypadkach niedowładem tylnych łap, który wymaga pilnej pomocy. Ryzyko zmniejsza szczupła sylwetka i rozsądny ruch, a w niektórych krajach hodowcy prześwietlają kręgosłup, by ocenić zwapnienia krążków. U miniaturek dostępny jest test DNA na postępujący zanik siatkówki (cord1). Kennel Club zwraca uwagę na ryzyko zaburzeń słuchu i wzroku przy łączeniu dwóch psów marmurkowych.

choroba krążków międzykręgowych (IVDD)Najczęstszy problem jamników w Wielkiej Brytanii; może dotyczyć nawet co czwartego psa i prowadzić do bólu lub niedowładu.
postępujący zanik siatkówki (PRA cord1)Choroba siatkówki prowadząca do ślepoty; u miniaturek dostępny test DNA.
zwichnięcie rzepkiKlub rasy w USA zaleca ocenę rzepek psów hodowlanych.
nadwagaOtyłość u jamnika sprzyja cukrzycy, problemom ze stawami i kręgosłupem.
wady słuchu i wzroku u podwójnych dappleŁączenie dwóch psów marmurkowych zwiększa ryzyko głuchoty i wad oczu u szczeniąt.

O jakie badania rodziców zapytać hodowcę

test DNA PRA cord1
badanie oczu (ECVO)
ocena rzepek
badanie serca
RTG kręgosłupa (ocena zwapnień krążków)

To informacje ogólne o rasie, nie diagnoza. Jeśli coś cię niepokoi, skontaktuj się z lekarzem weterynarii.

Historia rasy

Wzorzec FCI wskazuje, że jamnik jest znany od średniowiecza. Wywodzi się z niskonożnych psów gończych (bracków), z których selekcjonowano osobniki najlepiej radzące sobie w pracy pod ziemią, przy borsukach i lisach. Z czasem jamnik okazał się też cenionym psem do tropienia postrzałków, płoszenia zwierzyny i głośnego gonienia. Najstarszy klub rasy, Deutscher Teckelklub, powstał w 1888 roku. Od dziesięcioleci hoduje się trzy wielkości – standardową, miniaturową i króliczą – w trzech odmianach szaty, co daje dziewięć odmian. Miniaturki wyhodowano do pracy w węższych norach, zwłaszcza przy królikach. Dziś to przede wszystkim popularne psy rodzinne.

Ciekawostki

Wzorzec FCI określa odmiany wielkości jamnika nie wzrostem, lecz obwodem klatki piersiowej mierzonym po 15. miesiącu życia: u miniaturowych psów to ponad 32 do 37 cm, u suk ponad 30 do 35 cm.
Brytyjski Kennel Club podaje dla miniaturki idealną wagę 4,5 kg i maksymalną 5 kg.
Jamnik to jedyna rasa, która w klasyfikacji FCI tworzy osobną grupę – grupę 4.
Z trzech wielkości i trzech odmian szaty powstaje dziewięć odmian jamnika.

Najczęstsze pytania

Ile waży jamnik miniaturowy?

Brytyjski wzorzec podaje idealną wagę 4,5 kg i maksimum 5 kg, a AKC – do 11 funtów, czyli około 5 kg. FCI nie podaje wagi, tylko obwód klatki piersiowej mierzony po 15. miesiącu życia: ponad 32 do 37 cm u psów i ponad 30 do 35 cm u suk.

Ile żyje jamnik miniaturowy?

Zwykle 12–16 lat, a wiele psów żyje dłużej. W brytyjskim badaniu długości życia psów rasowych mediana dla miniaturek wyniosła 14 lat. Kluczowe dla długiego życia jest utrzymanie szczupłej sylwetki i ochrona kręgosłupa.

Czy jamnik miniaturowy może chodzić po schodach?

Dorosły, szczupły jamnik może pokonywać kilka stopni, ale częste wbieganie po schodach i skakanie z mebli obciąża kręgosłup. Szczenięta i psy po urazach kręgosłupa lepiej nosić, podtrzymując klatkę piersiową i zad.

Czy jamnik miniaturowy linieje?

Krótkowłosy i długowłosy linieją umiarkowanie, szorstkowłosy niewiele, jeśli jest regularnie trymowany. Żadna odmiana nie jest hipoalergiczna, więc alergik powinien najpierw sprawdzić swoją reakcję na konkretnego psa.