Don sfinks

Charakter

Don sfinks to kot stworzony do towarzystwa. Jest ciepły, ufny i ciekawski, wita gości, chętnie siada na kolanach i śpi pod kołdrą. Uwielbia zabawę, bada każdy zakamarek i szybko uczy się nowych rzeczy, także chodzenia w szelkach. Zwykle dobrze przyjmuje inne koty i psy, a z dziećmi, które potrafią się z nim delikatnie obchodzić, tworzy zgraną parę. Odzywa się umiarkowanie. Najsłabszą stroną rasy jest samotność – donskoj potrzebuje stałego kontaktu z ludźmi i długie godziny bez towarzystwa znosi bardzo źle, dlatego hodowcy często doradzają drugiego kota. Ponieważ jego skóra jest delikatna, zabawy z dziećmi trzeba nadzorować, by nie doszło do zadrapań.

Energia

spokojnybardzo energiczny

Przywiązanie

niezależnyprzylepa

Z dziećmi

raczej nieświetnie

Z innymi zwierzętami

trudnoświetnie

Podatność na szkolenie

upartychętnie się uczy

Dla początkujących

dla doświadczonychtak

Wobec obcych

nieufnyotwarty

Zabawowość

statecznywieczne dziecko

Linienie

minimalneobfite

Pielęgnacja

łatwawymagająca

Zostawanie samemu

źle znosidobrze znosi

Do mieszkania

potrzebuje domu z ogrodemświetnie w bloku

Gadatliwość

cichygaduła

Tylko w domu

potrzebuje wybieguświetnie

Oceny 1–5 to porównanie z innymi rasami tego samego gatunku, oparte na źródłach podanych na dole strony. Każde zwierzę jest inne. Jak oceniamy cechy

Dla kogo jest don sfinks?

Don sfinks może pasować do osoby, która pracuje w domu, zapewni stałe towarzystwo, codzienną pielęgnację skóry i ciepło, a także akceptuje etyczne wątpliwości wokół hodowli kotów bezwłosych. Nie jest hipoalergiczny, choć niektórzy alergicy reagują na niego słabiej. Nie polecamy go osobom, które często wyjeżdżają, chcą niezależnego kota lub mają chłodne mieszkanie.

Wygląd i wymiary

Pielęgnacja i ruch

Pielęgnacja don sfinksa to przede wszystkim dbanie o skórę. Kota przeciera się codziennie wilgotnym ręcznikiem i kąpie co 1–2 tygodnie łagodnym szamponem, by usunąć łój. Uszy szybko się brudzą i trzeba je regularnie czyścić. Skóra bez okrywy łatwo się parzy, więc kot powinien mieszkać w domu, a na balkonie czy w ogrodzie przebywać tylko krótko, w cieniu, z kremem z filtrem zatwierdzonym przez weterynarza. W chłodne dni potrzebuje ciepłego legowiska, kocyka, a często także ubranka. Pazury przycina się raz w miesiącu, a zęby myje regularnie. Szybki metabolizm oznacza większe zapotrzebowanie na energię, ale porcje trzeba kontrolować, bo nadwaga jest częstym problemem kotów domowych.

Zdrowie i choroby rasy

Bezwłosość don sfinksa nie jest neutralną ozdobą. Holenderski urząd NVWA uznał ją za cechę szkodliwą i od 2024 r. egzekwuje zakaz hodowli kotów bezwłosych, wskazując na większe ryzyko oparzeń słonecznych, infekcji skóry i uszu, szybkie wychładzanie się kociąt z ryzykiem infekcji dróg oddechowych oraz brak wąsów, który ogranicza zmysł dotyku i komunikację. International Cat Care stoi na stanowisku, że sierść jest kotu niezbędna i kotów bezwłosych nie powinno się hodować. Mutacja don sfinksa jest dominująca, a jej molekularne podłoże pozostaje nieznane, więc nie ma testu DNA. TICA i Wisdom Panel podają długość życia 12–15 lat. Hodowla powinna badać serca rodziców.

• oparzenia słoneczne i urazy skórySkóra bez okrywy łatwo się parzy i rani; poza domem potrzebna ochrona przed słońcem.
• wychłodzenie i infekcje dróg oddechowych u kociątBezwłose kocięta szybko tracą ciepło, co zwiększa ryzyko infekcji w pierwszych tygodniach.
• zapalenia skóry i uszuBrak sierści sprzyja infekcjom skóry i uszu oraz gromadzeniu łoju.
• brak lub szczątkowe wąsyOgranicza zmysł dotyku i komunikację z innymi kotami – jeden z argumentów za zakazem hodowli w Holandii.

To informacje ogólne o rasie, nie diagnoza. Jeśli coś cię niepokoi, skontaktuj się z lekarzem weterynarii.

Historia rasy

Historia rasy zaczęła się w 1987 r. w Rostowie nad Donem. Mieszkanka miasta przygarnęła bezdomną kotkę, która z czasem zaczęła tracić sierść. Jej potomstwo również było częściowo lub całkowicie bezwłose, co wskazywało na nową, spontaniczną mutację. Badania wykazały, że cecha dziedziczy się dominująco (niecałkowicie), a w 2013 r. niemieccy genetycy wykluczyli, by odpowiadał za nią ten sam gen KRT71, który powoduje bezwłosość sfinksa kanadyjskiego. Rasę rozwinęli rosyjscy hodowcy, a z krzyżówek don sfinksa powstał m.in. peterbald. FIFe i WCF uznały don sfinksa, a TICA prowadzi go pod nazwą Donskoy. W kilku krajach europejskich rośnie jednak sprzeciw wobec hodowli kotów bezwłosych.

Ciekawostki

• Protoplastkę rasy znaleziono w Rostowie nad Donem w 1987 r. – stąd nazwa don sfinks.
• Bezwłosość don sfinksa wywołuje inny gen niż u sfinksa kanadyjskiego – badacze wykluczyli KRT71.
• Wśród don sfinksów wyróżnia się typy sierści: całkowicie łysy, flok, welur i szczotka.
• Od don sfinksa pochodzi rasa peterbald.

Najczęstsze pytania

Znajdziesz tę rasę też w zestawieniach

• Koty dla alergików

Źródła

1. 1TICA – Donskoy breedtica.org
2. 2Wisdom Panel – Donskoywisdompanel.com
3. 3FECAVA – Dutch breeding ban for hairless catsfecava.org
4. 4International Cat Care – Sphynx (position on hairless cats)icatcare.org
5. 5OMIA – Hypotrichosis, Don Sphynxomia.org
6. 6DutchNews – Dutch ban new ownership of Sphynx and Scottish Fold catsdutchnews.nl
7. 7FIFe – Breedsfifeweb.org
8. 8WCF – Breed standards hairlesswcf.de

Ostatnia weryfikacja: 12 listopada 2026. Widzisz błąd? Napisz do nas.