Rasa psa

Chart rosyjski borzoj

Chart rosyjski borzoj to arystokratyczny chart z Rosji, wysoki, smukły i okryty długą, jedwabistą sierścią. Samce mierzą 75–85 cm w kłębie. Dawniej polował w wielkich sforach na wilki i lisy, dziś jest spokojnym, dostojnym psem domowym, który jednak wciąż ma silny instynkt pogoni. W Polsce jego utrzymanie wymaga zezwolenia starosty.

Wymaga zezwolenia starosty
Grupa X FCI · Charty · wzorzec nr 193

Waga: 27–48 kg
Wzrost w kłębie: 68–85 cm
Długość życia: 9–14 lat
Pochodzenie: Rosja

Ile karmy dla tej rasy?Porównaj z inną rasą

Fot. Pleple2000, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

Chart w Polsce to formalność do załatwienia. Utrzymywanie chartów rasowych i ich mieszańców wymaga zezwolenia starosty (art. 10 ustawy Prawo łowieckie). Wniosek składa się w starostwie powiatowym właściwym dla miejsca zamieszkania. Wszystkie charty.

Charakter

Borzoj w domu to zwykle spokojny, cichy i dostojny pies, który większość czasu spędza na wygodnym legowisku. Jest łagodny wobec rodziny, ale nie wylewny; wobec obcych bywa zdystansowany lub nieśmiały. Jest wrażliwy, nie lubi szorstkiej zabawy, krzyku ani przymusu, dlatego w domu z hałaśliwymi, małymi dziećmi może czuć się źle. Uczy się chętnie, gdy widzi w tym sens, ale nie ma wielkiej potrzeby zadowalania człowieka. Prawdziwą naturę pokazuje na otwartej przestrzeni: na widok uciekającego zwierzęcia rusza z ogromną prędkością i nie reaguje na wołanie. Koty i drobne zwierzęta mogą być dla niego zdobyczą, choć borzoj wychowany z kotem często go akceptuje w domu. Rzadko szczeka.

Energia: spokojnybardzo energiczny
Przywiązanie: niezależnyprzylepa
Z dziećmi: raczej nieświetnie
Z innymi zwierzętami: trudnoświetnie
Podatność na szkolenie: upartychętnie się uczy
Dla początkujących: dla doświadczonychtak
Wobec obcych: nieufnyotwarty
Zabawowość: statecznywieczne dziecko
Linienie: minimalneobfite
Pielęgnacja: łatwawymagająca
Zostawanie samemu: źle znosidobrze znosi
Do mieszkania: potrzebuje domu z ogrodemświetnie w bloku
Szczekliwość: cichygłośny
Z innymi psami: trudnoświetnie
Czujność / obrona: niskawysoka
Ślinienie: prawie wcaledużo
Odporność na zimno: marznieświetna
Odporność na upał: źle znosidobrze znosi

Oceny 1–5 to porównanie z innymi rasami tego samego gatunku, oparte na źródłach podanych na dole strony. Każde zwierzę jest inne. Jak oceniamy cechy

Dla kogo jest chart rosyjski borzoj?

Borzoj pasuje do spokojnej, doświadczonej osoby lub rodziny ze starszymi dziećmi, która ma dom z wysokim ogrodzeniem, dostęp do bezpiecznego wybiegu i jest gotowa załatwić zezwolenie starosty. Doceni go ktoś, kto lubi eleganckie, niezależne psy i nie oczekuje szkolnego posłuszeństwa. Nie wybieraj go, jeśli masz koty lub małe zwierzęta, a także jeśli chcesz psa do swobodnych spacerów bez smyczy.

Zalety

spokojny i cichy w domu
elegancki, dostojny wygląd
rzadko szczeka
umiarkowane potrzeby ruchowe poza wybieganiem

Wyzwania

wymaga zezwolenia starosty
bardzo silny instynkt pogoni
wrażliwy na narkozę i ryzyko skrętu żołądka
niezależny w szkoleniu

Wygląd i wymiary

Wymiary i wygląd: Chart rosyjski borzoj
Wzrost w kłębie	samce 75–85 cm, samice 68–78 cm
Waga	samce 34–48 kg, samice 27–39 kg
Długość życia	9–14 lat
Sierść	długa
Umaszczenie	biały, płowy, czerwony, szary, pręgowany, czarny podpalany, łaciaty
Kraj pochodzenia	Rosja
Klasyfikacja	Grupa X: Charty
Inne nazwy	borzoj, borzoi, chart rosyjski, russkaja psowaja borzaja

Pielęgnacja i ruch

60–90minruchu dziennie

3/5wymagania pielęgnacyjne

3/5linienie

Borzoj nie potrzebuje wielogodzinnego treningu – Royal Kennel Club podaje do godziny ruchu dziennie – ale musi mieć możliwość regularnego, swobodnego biegu na bezpiecznie ogrodzonym terenie, np. na torze coursingowym lub wybiegu dla chartów. Na spacerach w okolicy dróg i lasów trzymaj go na smyczy. Długą, jedwabistą sierść szczotkuje się kilka razy w tygodniu, z uwagą na portki, ogon i okolice uszu. Borzoj ma mało tkanki tłuszczowej, więc potrzebuje miękkiego legowiska, a przed zabiegami trzeba przypomnieć weterynarzowi o wrażliwości na narkozę. Karm go dwoma mniejszymi posiłkami i nie pozwalaj na bieganie tuż po jedzeniu. W Polsce przed odbiorem szczeniaka trzeba uzyskać zezwolenie starosty na utrzymywanie charta.

Ile karmy potrzebuje chart rosyjski borzoj?Kalkulator z typową wagą tej rasy: kalorie i gramy dziennie.

Zdrowie i choroby rasy

Borzoj żyje zwykle 9–14 lat. Największym zagrożeniem jest rozszerzenie i skręt żołądka, typowe dla psów o głębokiej klatce piersiowej – każdy wzdęty brzuch i nieproduktywne próby wymiotów to sygnał do natychmiastowej wizyty u weterynarza. Jak inne charty, borzoj ma mało tłuszczu i wolniej wybudza się z narkozy. W rasie opisuje się też dysplazję stawów biodrowych i łokciowych, osteochondrozę u szybko rosnących szczeniąt oraz postępujący zanik siatkówki. Royal Kennel Club umieszcza borzoja w 2. kategorii Breed Watch i zwraca uwagę na dbanie o różnorodność genetyczną. Pytaj hodowcę o badania oczu, serca i stawów rodziców.

rozszerzenie i skręt żołądka (GDV)Najpoważniejsze zagrożenie w rasie; wymaga natychmiastowej pomocy weterynaryjnej.
nadwrażliwość na środki znieczulająceSzczupła budowa sprawia, że borzoj wolniej wybudza się z narkozy.
dysplazja stawów biodrowych i łokciowychMoże prowadzić do bólu i zwyrodnień.
osteochondroza (OCD)Oddzielanie się chrząstki stawowej, częstsze u szybko rosnących szczeniąt dużych ras.
postępujący zanik siatkówki (PRA)Dziedziczna choroba oczu prowadząca do ślepoty.

O jakie badania rodziców zapytać hodowcę

badanie oczu (ECVO)
RTG HD/ED
badanie serca

To informacje ogólne o rasie, nie diagnoza. Jeśli coś cię niepokoi, skontaktuj się z lekarzem weterynarii.

Historia rasy

Wzorzec FCI wiąże początki borzoja z XV wiekiem i najazdami mongolskimi. Tatarzy używali chartów pochodzenia arabskiego, a rosyjscy myśliwi – silnych psów, które potrafiły złapać jelenia czy łosia; z krzyżówek obu typów powstał prototyp borzoja. W XVI–XVII wieku dolewano krwi charta polskiego, później kurlandzkich chartów, a także greyhoundów oraz chartów górskich i krymskich. W XVIII i XIX wieku organizowano wielkie polowania konne z udziałem nawet kilkuset psów; szczególnie słynęła sfora Pierszyno wielkiego księcia Mikołaja Mikołajewicza. Sława tych psów szybko wyszła poza granice Imperium Rosyjskiego, a borzoj stał się jednym z najbardziej rozpoznawalnych chartów świata.

Ciekawostki

Wzorzec FCI podaje, że w XVI–XVII wieku do hodowli borzojów dolewano krew charta polskiego.
Psy borzoje przedstawiono w modlitewniku wielkiego księcia Wasyla III, ojca Iwana Groźnego.
Wzorzec FCI wymienia dwa historyczne typy borzojów: gustopsowy i czystopsowy.
Dawne rosyjskie polowania z borzojami liczyły czasem nawet kilkaset psów.

Najczęstsze pytania

Czy na borzoja potrzebne jest zezwolenie?

Tak. Zgodnie z art. 10 ustawy Prawo łowieckie hodowanie lub utrzymywanie chartów rasowych i ich mieszańców wymaga zezwolenia starosty właściwego dla miejsca, w którym pies będzie mieszkał. Warto załatwić je przed odbiorem szczeniaka.

Ile waży borzoj?

Wzorzec FCI nie podaje wagi, tylko wysokość: 75–85 cm u samców i 68–78 cm u suk. Samce ważą zwykle około 34–48 kg, a suki 27–39 kg.

Czy borzoj nadaje się do mieszkania?

W domu jest spokojny i cichy, więc teoretycznie może mieszkać w mieszkaniu, jeśli regularnie biega na ogrodzonym terenie. Ze względu na rozmiar i potrzebę swobodnego biegu znacznie lepiej sprawdza się w domu z dużym ogrodem.

Czy borzoj linieje?

Tak, umiarkowanie, z wyraźnym sezonowym linieniem. Długą sierść trzeba szczotkować kilka razy w tygodniu, żeby nie tworzyły się kołtuny. Rasa nie jest hipoalergiczna.

Ile żyje chart rosyjski borzoj?

Typowa długość życia rasy chart rosyjski borzoj to 9–14 lat. Na wynik wpływają geny rodziców, waga, ruch i regularna profilaktyka u weterynarza.